Autismo Galicia asesora na accesibilidade cognitiva da exposición "MASKS. Alas y Viento Collection" no Museo

A Federación Autismo Galicia colabora novamente co Museo do Pobo Galego para facer máis accesible a nova exposición temporal MASKS. Alas y Viento Collection. Nacho Rovira II, que está dispoñible con entrada gratuita até o 26 de abril de 2026 en Santiago de Compostela.

Esta mostra reúne 66 máscaras procedentes de diferentes culturas do mundo, pertencentes en boa parte á colección “Alas y Viento” de Nacho Rovira, e dialoga con 12 pezas tradicionais galegas conservadas polo propio Museo. O percorrido permite achegarse ao valor simbólico, ritual e artístico da máscara como elemento común, presente en sociedades moi diversas e en distintas épocas da historia.

Un traballo conxunto para facilitar a comprensión

No marco desta actuación, o Servizo de Accesibilidade Cognitiva de Autismo Galicia desenvolveu diferentes adaptacións co obxectivo de facer a exposición máis comprensible, estruturada e accesible para todas as persoas.

Este traballo realizouse en coordinación co equipo técnico de Educación e Acción Cultural do Museo do Pobo Galego, nun proceso de diálogo e revisión dos contidos, dos espazos e da información da exposición. A intervención non se limitou á adaptación de textos a linguaxe sinxelo, senón que implicou unha análise global da experiencia de visita: información, orientación, organización do percorrido e anticipación do contido.

A colaboración entre ambas entidades continúa así unha liña de traballo xa iniciada en exposicións anteriores, como a Restitución das estatuas do Mestre Mateo, consolidando un modelo de inclusión e de apertura cara unha accesibilidade universal para todas as persoas, e en especial as que teñen dificultades ou discapacidade a nivel cognitivo e sensorial.

Materiais en linguaxe clara 

Entre as medidas adoptadas, elaboráronse materiais explicativos en linguaxe clara. Textos sinxelos, contando cunha redacción directa e estruturada. Estes textos permiten comprender mellor os contidos principais da exposición, explicando que son as máscaras, cal é a súa función nas distintas culturas e como se organizan as seccións da mostra.

A linguaxe sinxela non implica simplificar en exceso nin reducir contido, senón organizar a información de forma comprensible, utilizando frases curtas, vocabulario claro e unha estrutura coherente. O obxectivo é facilitar a comprensión sen perder rigor.

Estes materiais están pensados para persoas con Trastorno do Espectro do Autismo (TEA), persoas con dificultades de comprensión lectora, persoas maiores, visitantes que non dominan completamente a lingua ou calquera persoa que prefira unha explicación máis clara.

Apoios visuais e reforzo da información

Os textos adaptados complétanse con materiais de anticipación con apoios visuais que axudan a identificar conceptos clave e reforzar a información ofrecida ao longo do percorrido. A combinación de palabra e imaxe facilita a comprensión global e contribúe a reducir a carga cognitiva.

Este enfoque baséase na idea de que a accesibilidade cognitiva beneficia a toda a cidadanía.

Cando a información está mellor organizada e máis clara, a experiencia cultural mellora para todos os públicos.

Organización do itinerario e orientación espacial

Outro dos aspectos traballados foi a estruturación do itinerario expositivo. Organizouse a información por seccións claramente diferenciadas, facilitando a orientación dentro da sala e permitindo anticipar o que se vai atopar en cada parte do percorrido.

A anticipación é un elemento fundamental para moitas persoas con autismo, xa que reduce a incerteza e mellora a autonomía durante a visita. Saber que contidos van aparecer, en que orde e con que temática permite vivir a experiencia con maior tranquilidade.

Este tipo de medidas contribúen tamén a crear un entorno máis comprensible e amable, no que cada persoa pode avanzar ao seu ritmo.

Accesibilidade tamén en formato dixital

Os materiais accesibles estarán dispoñibles a través da páxina web do Museo do Pobo Galego, permitindo consultalos antes da visita ou durante o percorrido, segundo as necesidades de cada persoa.

A posibilidade de acceder á información con antelación facilita a preparación da visita e reforza a autonomía. Ademais, o formato dixital amplía o alcance dos contidos e permite que máis persoas poidan beneficiarse das adaptacións realizadas.

Cara a museos máis accesibles

Con estas medidas, avánzase cara a un modelo de museo máis accesible, no que a eliminación de barreiras cognitivas forma parte da planificación cultural. A accesibilidade non é un elemento engadido ao final do proceso, senón unha dimensión integrada no deseño da experiencia.

O traballo entre Autismo Galicia e o Museo do Pobo Galego exemplifica como as institucións culturais poden incorporar criterios de accesibilidade cognitiva sen renunciar á calidade nin ao rigor expositivo.

O resultado é unha exposición que mantén o seu valor artístico e cultural, ao tempo que amplía o número de persoas que poden acceder, comprender e gozar dos seus contidos en igualdade de condicións e de xeito autónomo.

Un compromiso compartido coa cultura accesible

Esta nova colaboración consolida unha liña de acción por parte de Federación Autismo Galicia orientada á construción de espazos culturais pensados para todas as persoas. A experiencia acumulada permite mellorar progresivamente as intervencións e avanzar cara a prácticas máis sistemáticas de accesibilidade.

A cultura é un dereito. Garantir que todas as persoas poidan participar dela require planificación, coñecemento técnico e traballo en rede. Proxectos como MASKS. Alas y Viento Collection. Nacho Rovira II amosan que é posible integrar accesibilidade e calidade expositiva nun mesmo proceso.